znajdź słowa:  w kategorii:  jak szukać? nazapki

Lista odpowiedzi

RSS - poradnia Zasubskrybuj nowości przez RSS (co to jest?)

wpisy 1 - 7 z 7 znalezionych

  • 17.11.2009

    oraz że

    Moje pytanie dotyczy interpunkcji. Wiem, że nie stawiamy przecinka przed spójnikiem oraz, natomiast stawiamy przed że i . A gdzie stawiamy przecinek w przypadku wyrażenia oraz że lub oraz iż? W ogóle go nie stawiamy czy stawiamy przed że lub ? Podam przykład zdania, które mnie interesuje: „Z powołanego dokumentu wynika, że Kowalski jest właścicielem opisanej nieruchomości oraz że nieruchomość ta jest nieobciążona”.
    W opisanej sytuacji przecinka przed drugim że być nie powinno. Zasady interpunkcji nie wymagają poprzedzania przecinkiem słowa że, lecz pewnej konstrukcji składniowej, która w najprostszym wypadku jest zdaniem podrzędnym, lecz może też być współrzędnym ciągiem takich zdań, rozbudowanym o ewentualne dalsze człony podrzędne itd. To samo dotyczy innych spójników, podaję przykłady:
    • Wynika stąd, że Kowalski jest właścicielem działki i że nieruchomość nie jest obciążona.
    • Starają się, aby im przyznano lokal i aby czynsz był jak najmniejszy.
    • Nie twierdzę, że nie było oszustwa ani że sprawa jest wyssana z palca.
    • Wniosek wycofano, ponieważ okazało się, że ma defekt prawny, i ponieważ zmieniła się sytuacja wnioskodawcy.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 31.12.2007

    X, Y itd.

    Witam serdecznie! Zastanawia mnie jedna kwestia. Spotykam się, że przed skrótami itp., itd., zamieszczonymi po wyliczeniu, stawia się przecinek. Mnie to nieco dziwi, przecież przed i, jeśli występuje raz, nie stawia się przecinka. Dziękuję bardzo za rozwianie moich wątpliwości.
    Niemal o całe zło w polszczyźnie jest dziś oskarżany język angielski, często niesłusznie. Obawiam się jednak, że błędna interpunkcja w konstrukcjach typu X, Y, itd. może wynikać z zapatrzenia się w ich angielski odpowiednik, tzn. X, Y, etc. O tym, że konstrukcje X, Y itd. mogą obywać się w polszczyźnie bez przecinka przed skrótem, przekonuje próba rozwinięcia skrótu. Jak Pani słusznie napisała: „przecież przed i, jeśli występuje raz, nie stawia się przecinka”. Warto jednak dodatkowo pamiętać o przecinku zamykającym zdanie podrzędne lub wyrażenie uboczne, może się bowiem zdarzyć, że trzeba go będzie postawić przed słowem i, nawet nie powtórzonym. Przecinek przed itp. lub itd. będzie oczywiście potrzebny także wtedy, gdy ktoś ustawi te skróty w szereg, aby tym mocniej podkreślić, że przykładowe wyliczenia można rozwijać, np. „(...) składa się on z samych najcudowniejszych miejsc na tym świecie, czyli greckich lub hiszpańskich plaż, szwajcarskich gór, Wieży Eiffla, Chińskiego Muru, piramidy Cheopsa, itp., itd.” (CKM).

    Mirosław Bańko, PWN

  • 13.12.2006

    itp., itd.

    Szanowni Państwo,
    czy przed wyrazami itd. oraz itp. stawia się przecinek? Na przykład w zdaniu: „Sprzedawał cytryny, pomarańcze, ananasy, itp.”. Często spotykam obie formy, a nie znam reguły określającej, która z nich jest poprawna.
    Uprzejmie dziękuję
    Przecinek przed itp. nie jest uzasadniony, co widać po rozwiązaniu skrótu w podanym przez Pana zdaniu: „Sprzedawał cytryny, pomarańcze, ananasy i tym podobne”. To samo dotyczy skrótów itd. oraz i in.
    Niektórym osobom nie wystarcza pojedynczy skrót i używają dwóch, np. „To wszystko dzięki niezawodnym kosmetykom, masażom, terapeutom itp., itd.” (Wysokie Obcasy). W takich zdaniach skróty trzeba rozdzielić przecinkiem, gdyż po pierwsze stanowią dwa równorzędne człony zdania, a po drugie po ich rozwinięciu otrzymalibyśmy konstrukcję z powtórzonym spójnikiem i, w której zasady interpunkcji każą użyć przecinka.
    Ciekawe, że sekwencja itp., itd. jest równie częsta jak itd., itp. Piszący używają ich chyba na znak, że mogliby powiedzieć dużo więcej na dany temat, ale nie mają ochoty.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 12.12.2005

    znowu SA

    Moje pytanie to czy forma PZU S.A. zapisana w pracy „...na przykładzie kryzysu w Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej” jest poprawna (głównie chodzi mi o spółki akcyjnej – czy mogę to odmienić). I czy po S.A. stawiamy kropki, czy tylko po S?
    Z góry dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam,
    basia pawlik
    Słowa Spółka Akcyjna łączą się z nazwą spółki związkiem zgody, a więc Powszechny Zakład Ubezpieczeń, Spółka AkcyjnaPowszechnego Zakładu Ubezpieczeń, Spółki AkcyjnejPowszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń, Spółce Akcyjnej itd. Między nazwą właściwą a określeniem spółki umieściłem przecinek, który poprawia czytelność. Przed skrótem SA oczywiście przecinka nie stawiamy.
    Sam skrót, zgodnie z zasadami polskiej ortografii, powinien być pisany bez kropek (kropka nie jest potrzebna ani po S, ani po A, chyba że na końcu zdania, ale to inna sprawa i – by tak rzec – inna kropka). Niestety, ustawodawca popełnił błąd i w Kodeksie spółek handlowych (Dz. U. z 8 listopada 2000) par. 1 art. 305 stwierdza: „Firma spółki może być obrana dowolnie; powinna zawierać dodatkowe oznaczenie «spółka akcyjna»”, a w par. 2 dodaje: „Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu «S.A.»”. Zgodnie z ustawą sądy rejestrujące spółki używają pisowni z kropkami, a potem to samo czynią właściciele spółek. Jak widać, można być tutaj w zgodzie z ortografią, ale w niezgodzie z literą prawa albo na odwrót.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 5.10.2005

    interpunkcja tzw. szeregów

    Czy przed każdym okoliczniekiem miejsca, jeśli następują po sobie, trzeba stawiać przecinek? A jeśli jest to powtórzony przyimek w: „Studiowal w Kielcach, w Akademi Sztuk Pięknych, w Katedrze Malarstwa, w Pracowni prof. X.”??
    Dziękuję
    Tomek Leder
    Równorzędne części zdania rozdzielamy przecinkami, w szczególnym wypadku mogą to być wyrażenia przyimkowe z tym samym przyimkiem. Pana niepokój związany z cytowanym zdaniem wynika prawdopodobnie stąd, że poszczególne okoliczniki są w nim równorzędne składniowo, lecz nie znaczeniowo, gdyż zakres każdego z nich mieści się w zakresie poprzedniego (akademia jest w Kielcach, katedra w akademii, pracownia w katedrze itd.). Mimo to przecinki są potrzebne, bez nich zdanie byłoby mało zrozumiałe.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 19.02.2004

    nie wiadomo co

    Dzień dobry.
    Zastanawiam się nad pisownią zwrotów wiadomo jak, nieważne kiedy, wszystko jedno kto, wtedy, gdy kończą zdanie lub są równoważnikami zdań. Wydaje mi się, że przecinek przed kto, co itd. można postawić lub nie, a takich sytuacji najbardziej nie lubię.
    „Wielki słownik ortograficzny” PWN (wyd. 2003) informuje, że w zdaniach takich, jak „Był tu ktoś, ale nie wiadomo kto” nie należy umieszczać przecinka przed zaimkiem względnym zastępującym całe zdanie podrzędne. Mówiąc szczerze, nie bardzo mi się ten przepis podoba: sądzę, że jest uzasadniony względami natury raczej estetycznej niż składniowej. Zwyczaj językowy jest tu, zdaje się, zróżnicowany, co i Pani potwierdza. Różnica między nami tylko taka, że swoboda wyboru, która Pani wydaje się niesympatyczna, jest dla mnie sama przez się wartością.

    Mirosław Bańko

  • 3.06.2003

    X czy Y?

    Proszę o wyjaśnienie, dlaczego w zdaniu „Prezes to czy nie Prezes?” nie ma przecinka przed czy. Zdanie to pochodzi z trzeciego odcinka konkursu Klasycy od kropki do kropki i wydawało mi się, że należy tutaj postawić przecinek. Dziękuję za wyjaśnienie.
    Jolanta Kurowska
    Gdy spójnik czy występuje między dwoma równorzędnymi członami składniowymi, nie wymaga przecinka (zob. Słownik interpunkcyjny J. Podrackiego i A. Gałązki, PWN 2002, s. 127, p. 3a). Gdy natomiast owo czy się powtarza w tej funkcji, jego drugie, trzecie itd. wystąpienie poprzedzamy przecinkiem, np. „Czy to jawa, czy sen?”. Oczywiście przecinek jest też potrzebny przed czy wprowadzającym zdanie podrzędne.

    Mirosław Bańko

 



Copyright © 1997-2014 Wydawnictwo Naukowe PWN SA
infolinia: 0 801 33 33 88