znajdź słowa:  w kategorii:  jak szukać? nazapki

Lista odpowiedzi

RSS - poradnia Zasubskrybuj nowości przez RSS (co to jest?)

wpisy 1 - 10 z 266 znalezionych

  • 16.04.2014

    przecinek w wyrażeniach porównawczych

    Czy w tytule płyty Budki Suflera Nic nie boli, tak jak życie przecinek jest prawidłowo postawiony? Wydaje mi się, że powinien stać po tak.
    Ja też tak myślę. Zresztą przecinka mogłoby w tym tytule w ogóle nie być, ponieważ nie ma on formy zdania złożonego.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 17.03.2014

    Wcale że nie

    Czy w zdaniu „Wcale że nie” powinno się umieścić przecinek przed że?
    W standardowej, pisanej polszczyźnie obowiązuje forma „Wcale nie”. Słowo że pojawia się w niej w języku potocznym. Nie jest ono spójnikiem, lecz partykułą, nie wymaga więc przecinka przed sobą.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 10.03.2014

    przecinek po wyliczeniu

    Czy w tego typu zdaniach potrzebny jest przecinek po wyliczeniu? Na przykład: „Następujące kraje: Litwa, Łotwa, Estonia(,) przystąpiły do sojuszu z opóźnieniem”, „Skąd mam wiedzieć, czy nasi partnerzy: Szczepanik, Kawecki, Jodłowski(,) przyjdą na spotkanie?”.
    Przecinki w oznaczonych miejscach nie są potrzebne, więcej – są niepożądane. Nie postawimy przecinka po słowach Następujące kraje w zdaniu „Następujące kraje przystąpiły do sojuszu z opóźnieniem”, a w takim razie nie powinniśmy zamknąć nim frazy Następujące kraje: Litwa, Łotwa, Estonia. To samo dotyczy drugiego przykładu.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 9.03.2014

    że mówiąc o nim...

    Czy w zdaniu: „Okazuje się, że, mówiąc np. o nim, mamy na myśli kogoś innego” przecinki są postawione poprawnie?
    Niezupełnie. Imiesłowowy równoważnik zdania wydzielamy obustronnie przecinkami, ale nie po spójniku. Proszę zatem skreślić przecinek po że.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 3.03.2014

    przecinek w konstrukcjach apozycyjnych

    Czy we frazach rzeczownikowych tego typu potrzebne są przecinki: „Prezydent USA Barack Obama powiedział, że...” czy „Prezydent USA, Barack Obama, powiedział, że...”; „Szef Wydziału Specjalnego kpt. A. Malina wydał rozkaz...” czy „Szef Wydziału Specjalnego, kpt. A. Malina, wydał rozkaz...”; „Mój brat Andrzej zmarł w...” czy „Mój brat, Andrzej, zmarł w...”?
    Mówimy tu o frazach rzeczownikowych złożonych z dwóch rzeczowników (być może rozwiniętych o człony podrzędne) pozostających w związku zgody. Jeśli frazy takie są krótkie, nie ma potrzeby dzielić ich przecinkiem, por. lekarz chirurg, miś Puchatek i podobnie mój brat Andrzej, a nawet prezydent USA Barack Obama. Można jednak użyć przecinków, aby wyizolować składniowo drugi składnik, np. „Prezydent, USA Barack Obama, powiedział...” (w mowie będzie im odpowiadać pauza głosowa). Potrzeba użycia przecinków staje się tym większa, im dłuższa jest dana fraza, a zwłaszcza im dłuższy jest jej drugi składnik. W szczególności, gdy jest on konstrukcją współrzędną, przecinki potrzebne są zawsze, por. „Zastępcy szefa sztabu, gen. P. Siudak i gen. A. Nowaczyński, powiedzieli, że...”, a nawet „Moi koledzy, Jacek i Wacek, są...”.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 2.03.2014

    przecinek i ale

    Szanowna Redakcjo,
    czy w zdaniu: „W tym wypadku to nie fabuła, ale przede wszystkim forma filmu zwraca naszą uwagę” powinniśmy stawiać przecinek po słowie filmu?
    Łączę wyrazy szacunku
    Nie widzę potrzeby. Słowa przede wszystkim forma filmu nie tworzą zdania podrzędnego, nie są też elementem pomijalnym ani treściowo drugorzędnym, który można by potraktować jako tzw. wtrącenie.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 22.02.2014

    Nie wiadomo dlaczego

    Czy w zdaniu: „Ponieważ tak się nie dzieje, warto się zastanowić, dlaczego” przed dlaczego powinien być umieszczony przecinek?
    Według WSO PWN nie, por. uwagę 2 do zasady [363], gdzie jako przykład podano m.in.: „Nie dostał kolacji i nie miał pojęcia dlaczego”.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 11.02.2014

    przecinek po spójnikach i zaimkach względnych

    Dzień dobry,
    chciałem się zapytać, czy po spójnikach i zaimkach względnych stawiamy przecinek? Na przykład gdy po nich występuje wtrącenie?
    Niektórych sytuacji, o jakie Pan pyta, dotyczą zasady [366] i [367] WSO PWN. Wynika z nich, że przecinka po spójniku ani zaimku względnym się nie stawia, choć od obu zasad dopuszcza się wyjątki.
    Niepokoi mnie, że ww. zasady jednakowo traktują spójnik i zaimek względny, mimo że pierwszy nie należy do żadnej z łączonych całostek, a drugi jest składnikiem zdania. Myślę, że jeśli jakieś okoliczności wymagają postawienia przecinka, który przypadkiem znajdzie się po zaimku względnym, to nie należy się przed tym wzbraniać. Natomiast przecinek, który miałby stać bezpośrednio po spójniku, budzi większe wątpliwości, por.
    Każdy, kto, jeśli będzie trzeba, coś powie, może liczyć na nasze poparcie.
    Każdy, kto jeśli będzie trzeba, coś powie, może liczyć na nasze poparcie. (?)
    Przyjdzie i jeśli będzie trzeba, coś powie.
    Przyjdzie i, jeśli będzie trzeba, coś powie. (?)
    W razie wątpliwości, czy podejmiemy słuszną decyzję, można bezpiecznie użyć pary myślników zamiast przecinków, np.
    Każdy, kto – jeśli będzie trzeba – coś powie, może liczyć na nasze poparcie.
    Przyjdzie i – jeśli będzie trzeba – coś powie.
    To samo dotyczy wtrąceń, np. metatekstowych:
    Usiadł i – że tak powiem – zapadł się w niebyt.
    To dotyczy każdego, kto – że tak powiem – zapada się w niebyt.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 1.02.2014

    i = więc

    Szanowna Poradnio,
    frapuje mnie zdanie: „Ojciec mój był przyjacielem Franca, i ja z kolei szczyciłem się jego przyjaźnią”. Chodzi o przecinek przed spójnikiem i – z jednej strony usunięcie go i potraktowanie zdań składowych jako złożonych współrzędnie zdaje się przeczyć intencji autora, z drugiej nie mogę znaleźć przekonującego uzasadnienia, aby przecinek w tym miejscu pozostawić, np. uznając drugi człon za dopowiedzenie.
    Czasem można użyć spójnika i w funkcji wynikowej, np. „Zaczęła się sesja egzaminacyjna, i wzięli się do nauki” (WSO PWN, w uwadze do zasady [370]). Takie i jest podobne do więc i może (nie musi) być poprzedzone przecinkiem. (Mógłbym też napisać: „Takie i jest podobne do więc, i może być poprzedzone przecinkiem”).

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

  • 26.01.2014

    niż a przecinek

    Czy przed spójnikiem niż w zdaniach takich jak poniższe należy postawić przecinek?
    To człowiek mądrzejszy(,) niż myślałem.
    Gdyby dostawić tam słowo jest („To jest człowiek mądrzejszy...”), nie miałbym wątpliwości, że to zdanie złożone i przecinek być musi, ale w tym wypadku mam zagwozdkę.
    Pozdrawiam
    Jeśli niż stoi na granicy zdań składowych, to jest poprzedzane przecinkiem, zob. WSO PWN, zasada [379]. Pana przykład jest zdaniem złożonym, w którym pierwszy składnik nie zawiera wprawdzie czasownika w formie osobowej, ale jest równoważny zdaniu składowemu: można traktować go jako zdanie eliptyczne bądź przypisać funkcję czasownika słowu to. Tak czy owak, przecinek się temu zdaniu należy.

    Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

 



Copyright © 1997-2014 Wydawnictwo Naukowe PWN SA
infolinia: 0 801 33 33 88