znajdź słowa:  w kategorii:  jak szukać? nazapki

Lista odpowiedzi

RSS - poradnia Zasubskrybuj nowości przez RSS (co to jest?)

wpisy 641 - 650 z 1131 znalezionych

  • 28.02.2006

    czterdziestkaczwórka

    Dzień dobry,
    mam pytanie o to, jak zapisać w postaci liczby takie słowa, jak np. czterdziestka czwórka, siedemdziesiątka trójka, dwunastka (mowa o rozmiarze narzędzi, broni itp.). Czy 44-ka, 73-ka, 12-tka?
    Małgorzata
    Nie czterdziestka czwórka, tylko czterdziestkaczwórka (proszę wpisać czterdziestka w okno poradnianej wyszukiwarki i przeczytać wcześniejszą odpowiedź). Jeśli chodzi o zapisy typu 44-ka, to doceniam ich poręczność, ale muszę Panią ostrzec, że językonawcy poloniści, a także korektorzy ich nie lubią.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 28.02.2006

    zapis dat

    Szanowni Państwo,
    proszę o wyjaśnienie, która forma zapisu daty jest poprawna: sobota, 25 lutego czy sobota 25 lutego.
    Dziękuję i pozdrawiam,
    Przemysław Trębacz
    Sobota i 25 lutego to dwa równorzędne określenia tego samego dnia. Nie jest tak, aby drugie było określeniem pierwszego. W związku z tym uzasadniona jest pisownia z przecinkiem.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 20.02.2006

    dzielenie wyrazów w miejscu łącznika

    Witam!
    Czy jeśli dzielimy wyraz z łącznikiem (np. biało-czerwony) w miejscu łącznika, to łącznik powinien pojawić się na początku drugiego członu wyrazu w kolejnym wierszu? Innymi słowy, czy jeden wiersz bedzie kończył się dywizem, a drugi zaczynał łącznikiem? Wiem, że najprościej podzielić wyraz w innym miejscu, ale nie zawadzi spytać...
    Wyrazy typu biało-czerwony dzielimy przed łącznikiem, tzn. łącznik oznaczający podział pojawia się na końcu wiersza, a łącznik należący do dzielonego słowa rozpoczyna następny wiersz. Zob. par. [196] w naszym słowniku ortograficznym, dostępnym na stronach WWW.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 5.02.2006

    nie rano

    Witam!
    Jak powinniśmy napisać nie z rano w znaczeniu przysłówkowym? Chyba osobno, gdyż to ranny wydaje się być przymiotnikiem odprzysłówkowym, a nie na odwrót. A co z takimi przysłówkami jak: raniutko, raniuchno, raniuteńko, raniusieńko, raniuśko; czy z nimi nie napiszemy łącznie, są one odprzymiotnikowe?
    Pozdrawiam.
    Cząstkę nie piszemy łącznie z przysłówkami odprzymiotnikowymi, tymczasem przysłówek rano pochodzi od rzeczownika rano i dlatego obowiązuje tu pisownia rozdzielna – nie rano. Przysłówki raniutko, raniuchno itp. nie pochodzą od przymiotników, lecz od przysłówka rano, więc je także piszemy rozdzielnie z czątką nie.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 29.01.2006

    nazwy produktów i marek

    Czy reguła, by marki samochodów zapisywać z małej litery (oczywiście w sytuacji: „Widzę mercedesa”, nie zaś: „Widzę samochód marki Mercedes”), może być w szczególnych sytuacjach pomijana? Mam na myśli np. taką sytuację: „Nagle z lasu wyłonił się tygrys”. Wyjąwszy to zdanie z kontekstu, nie można stwierdzić, czy było to zwierzę, czy 70-tonowy czołg niemiecki.
    Pozdrawiam.
    Żeromski rozpoczął Popioły zdaniem „Ogary poszły w las” i gdyby istniał czołg o nazwie ogar, to zdanie to byłoby dwuznaczne, przynajmniej do czasu, aż dalszy ciąg powieści nasunąłby właściwą interpretację. Sytuacje takie są jednak dość rzadkie, zazwyczaj bowiem nasze wypowiedzi następują po innych wypowiedziach i z poprzedzającego kontekstu powinno dla czytelnika wynikać, czy w zdaniu „Nagle z lasu wyłonił się tygrys” chodzi o czołg, czy o zwierzę. A gdyby nie wynikało, to autor tekstu powinien raczej popracować nad kontekstem niż zmieniać pisownię na przekór regułom ortografii.
    Żeby było całkiem jasno: nie jestem zwolennikiem ortograficznego autorytaryzmu ani tendencji do normalizowania wszystkiego. Ale żeby zmieniać już unormowaną pisownię dlatego, że kontekst czegoś nie wyjaśnia, to przesada. Zawsze lepiej i bezpieczniej zmienić kontekst.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 17.01.2006

    zwroty adresatywne w listach

    Szanowny Panie czy też Szanowny panie – z jakiej litery piszemy w korespondencji oficjalnej?
    Pozdrawiam serdecznie,
    Hanna Bąk
    Zwroty Szanowny Panie, Szanowna Pani, Szanowni Państwo – zarówno w korespondencji oficjalnej, jak w prywatnej – piszemy wielkimi literami, tzn. z dużym S i dużym P. Także ich postaci rozwinięte o tytuł lub imię odbiorcy piszemy konsekwentnie wielkimi literami: Szanowny Panie Profesorze, Szanowna Pani Anno itp. To samo dotyczy innych form adresatywnych, np. Droga Pani Lusiu lub Wielce Szanowny Jubilacie.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 12.01.2006

    och i oh

    Witam!
    W Słowniku ortograficznym z zasadami gramatyki wydawnictwa Park z 2005 roku znajduję zapis: „oh! oho!”. Oh znajduję w starym Słowniku języka polskiego Doroszewskiego, ale z odesłaniem do och, nie do oho. Późniejsze słowniki notują już tylko och. W korpusie PWN widzę, że w jego pełnej wersji jest 111 wystąpień oh. Obawiam się jednak, że dzisiejsze oh to kalka z angielskiego oryginału, choć słownik Parku wskazuje równoważność oh z oho. Proszę o opinię.
    Pozdrawiam.
    Och jest kilkakrotnie częstsze niż oh, mamy zresztą achy i ochy lub ochy i achy, nie inaczej. W Korpusie Języka Polskiego OWN znaczna część przykładów na oh to rzeczywiście cytaty z angielskiego, np. „Oh, I see! – zdziwił się sekretarz”. Jednak są i takie oh, których nie podejrzewam o angielskość. W wykrzyknikach w ogóle ch i h często występują zamiennie, np. w powieściach i dramatach bohaterowie równie często śmieją się cha! cha!, jak ha! ha! Zapisom podanym w wymienionym słowniku nie można więc nic zarzucić. Nie wiem tylko, czy zestawienie w jednym wierszu form oh! i oho! nie jest mylące – czy nie sugeruje, że formy te są synonimami. To jednak odrębna sprawa, nie ortograficzna, lecz redakcyjna.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 8.01.2006

    nie z rzeczownikami

    Szanowni Państwo,
    zwracam się z uprzejmą prośbą o arbitraż w sprawie „sporu”, który prowadzę od pewnego czasu z Zarządcą nieruchomości, w której mieszkam. Otóż chodzi o zastosowanie we właściwej formie zwrotu nie palenie, bądź niepalenie w następującym zdaniu: „Prosimy o ... papierosów na klatce schodowej”. W miejsce kropek proszę wpisać stosowny zwrot. Bardzo dziękuję i pozdrawiam!
    P.S. Z wiadomych przyczyn nie podaję stanowisk stron :)
    Cząstkę nie z rzeczownikami piszemy łącznie, a zatem: „Prosimy o niepalenie papierosów na klatce schodowej”. Błędy w tym zakresie są bardzo rozpowszechnione, np. na mojej klatce schodowej wisi ogłoszenie: „Prosimy o nie naklejanie ogłoszeń”.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 8.01.2006

    zapis cyfrowy liczebników

    Czy można napisać 20-stu lub 20-tu?
    Tak pisano przed wojną, obecne przepisy jednak tego nie akceptują. Piszemy więc np. Ali Baba i czterdziestu rozbójników lub – nietradycyjnie, ale w zgodzie z ortografią – Ali Baba i 40 rozbójników, a nie np. Ali Baba i 40-stu rozbójników. Po dywizie możemy dołączyć do liczby tylko drugi człon wyrazu złożonego, np. 40-lecie, a nie zakończenie formy fleksyjnej.

    Mirosław Bańko, PWN

  • 31.12.2005

    procent

    Który zapis jest poprawny: „W Polsce żyje 20%-50% populacji...” czy też „W Polsce żyje 20-50% populacji...”?
    Pozdrawiam i dziękuję za odpowiedź.
    Iwona
    Nie powiedziałbym, żeby pierwszy zapis był błędem, ale prostota, a także zwyczaj językowy przemawiają za drugim.

    Mirosław Bańko, PWN



Copyright © 1997-2014 Wydawnictwo Naukowe PWN SA
infolinia: 0 801 33 33 88